W roku 2002 przy fabryce powstało Muzeum Produkcji Zapałek. Fabryka, w której obecnie jest muzeum nadal działa i była pierwszą tego typu fabryką w Polsce. Po modernizacji fabryki wyposażono ją w maszyny, które pracują tutaj do dzisiaj. Obejrzeć można tu park maszynowy od samego początku produkcji do pakowania zapałek w pudełka. W gablotach znajdują się dokumenty związane z przemysłem zapałczanym oraz stała wystawa Rzeźby z jednej zapałki Anatola Karonia.

Muzeum Najmniejszych Książek Świata Zygmunta Szkocnego powstało w 1970 roku i mieści się w Katowicach przy ulicy Traktorzystów 5. Wystawa mieści się w domu prywatnym autora książek. Książki, które się tam znajdują przedstawiają wybitne dzieła literatury polskiej. Zgromadzono tutaj 87 egzemplarzy miniaturowych książek spośród 165, które napisał autor. Najmniejsza z nich ma wymiary 0,8 na 1 milimetr i jest to Alfabet łaciński. Tematem dzieł są życiorysy sławnych ludzi. Jedną z książek otrzymał Jan Paweł II. Każda z książek jest oprawiona w skórę i zszyta nitką.

W 1955 roku w Chorzowie powstało pierwsze i jak dotąd największe planetarium i obserwatorium astronomiczne w Polsce. Sala mieści jednorazowo do czterystu osób, a średnica kopuły wynosi dwadzieścia trzy metry. W planetarium prócz projekcji astronomicznych odbywają się lekcje astronomii i geografii jak również wiele innych zajęć. Obserwatorium wyposażone jest w największą w Polsce lunetę, przez którą w słoneczne dni można obserwować słońce, a po zmierzchu podziwiać gwiazdy.

Muzeum powstało dzięki inicjatywie śląskiego środowiska pożarniczego i władz administracyjnych regionu. W 1974 r. powołał Społeczny Komitet Organizacyjny Muzeum. Muzeum Pożarnictwa w Mysłowicach jest to jedyne muzeum pożarnictwa na Śląsku. Można tu obejrzeć sprzęt przeciwpożarowy, ubiory strażaków oraz malarstwo i zbiory filatelistyczne związane z pożarnictwem. Jednym z ciekawszych eksponatów jest drewniana sikawka z 1717 roku.

Pustynia Błędowska to jedyny w środkowej Europie tak duży obszar pustynny. Pustynia położona jest między Dąbrową Górniczą a Olkuszem i zajmuje obszar około 30 kilometrów kwadratowych. Kiedyś pustynia rozciągała się na powierzchni około 150 kilometrów kwadratowych, lecz przez wieki stopniowo zarasta, a to ze względu na opadające pyły przemysłowe, które utrwalają i użyźniają lotne piaski. Pustynia zarasta roślinnością leśną i łąkową, wskutek czego traci swój charakter. Podjęto już próby zahamowania tego procesu, dbając o obecny obszar pustynny.

Zamek w Olsztynie był największą warownią Orlich Gniazd. W 1349 roku zamek został przebudowany z drewnianego na murowany na rozkaz Kazimierza Wielkiego. Zamek swą nazwę otrzymał w połowie XIV wieku, kiedy to nazwa została zmieniona z wcześniejszej Przymiłowice. Zamek pełnił funkcję więzienia królewskiego i chronił granice Królestwa Polskiego przed najazdami z południa. W XV wieku zamek był często najeżdżany przez książąt śląskich lecz dopiero sto lat później zamek poddał się atakom napastników. W 1656 roku, w czasie najazdu Szwedów warownia została zupełnie zniszczona.

Rotunda świętego Mikołaja w Cieszynie jest najstarszą budowlą wczesnośredniowieczną w Polsce. Powstała bowiem już w XI wieku. Jest to dawna kaplica zamkowa wzniesiona z kamienia na planie koła o średnicy 6,4 metra i ma 13 metrów wysokości. Dziś Rotunda nie funkcjonuje jako kościół lecz raz w roku 6 grudnia, w dniu świętego Mikołaja, odprawiana jest msza. Wizerunek rotundy widnieje na obecnej dwudziestozłotówce.

Park Krajobrazowy Beskidu Małego utworzony w 1998 roku w celu ochrony walorów przyrodniczych i krajobrazowych Beskidu Małego, który głównie zbudowany jest z piaskowców godulskich. Na południu występują wapienie i łupki, jak również liczne jaskinie.

Park Krajobrazowy Beskidu Śląskiego utworzony w 1998 roku w celu ochrony walorów przyrodniczych i krajobrazowych źródeł Białej i Czarnej Wisełki, jak również budowy geologicznej wzniesień Beskidu Śląskiego. Są tu liczne jaskinie fliszowe, z których kilka ma status pomników przyrody.

Park Krajobrazowy Cysterskie Kompozycje Krajobrazowe Rud Wielkich utworzony w 1993 roku w celu ochrony walorów przyrodniczych i kulturowych, jakie pozostały po działalności cystersów na tym terenie, po których zostały: kuźnia miedzi z XVIII w, kopalnia rud żelaza z XVIII w i huta żelaza z XVI-XIX w.

Park Krajobrazowy Lasy nad Górną Liswartą utworzony w 1998 roku w celu ochrony walorów przyrodniczych i krajobrazowych, z uwzględnieniem kompleksów leśnych i łąk śródleśnych wraz z szatą roślinną i roślinami chronionymi.

Park Krajobrazowy Orlich Gniazd utworzony w 1980 roku w celu ochrony walorów przyrodniczych, krajobrazowych, kulturowych i historycznych szlaku Orlich Gniazd. Park wchodzi w skład Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych.

Park Krajobrazowy Stawki utworzony w 1982 roku w celu ochrony walorów przyrodniczych i krajobrazowych, z uwzględnieniem licznych strumieni, stawów i bagien, jak również torfowisk i łąk śródleśnych. Najcenniejsze obszary leśne objęto ochroną jako rezerwat przyrody Wielki Las.

Załęczański Park Krajobrazowy utworzony w 1978 roku w celu ochrony walorów przyrodniczych i krajobrazowych, z uwzględnieniem jurajskiego krajobrazu Wyżyny Wieluńskiej.

Żywiecki Park Krajobrazowy utworzony w 1986 roku w celu ochrony walorów przyrodniczych i krajobrazowych, z uwzględnieniem ukształtowania terenu, gdzie dużą powierzchnię zajmują osuwiska na rzekach, istnieją tu również progi skalne, w tym największy w Beskidach wodospad w Sopotni Wielkiej.

Zespół klasztorny Ojców Paulinów na Jasnej Górze jest celem pielgrzymek już od XV wieku. Klasztor jest jednocześnie swoistym muzeum, gromadzącym dzieła sztuki i pamiątki historyczne, dokumentujące losy kraju i narodu. Pierwsze gotyckie budynki powstały tu w XV wieku. Gotycka jest też najstarsza część Kaplicy Matki Boskiej Częstochowskiej. Jednak większość budowli na Jasnej Górze pochodzi z XVII wieku. Wzniesione w latach 1620 – 1624 bastionowe fortyfikacje pozwoliły przetrwać oblężenie Szwedów w 1655 roku i ataki Rosjan z 1771 roku. Ten najbogatszy w Polsce klasztor posiadał ongiś własną drukarnię, pracownię malarską oraz własną załogę wojskową.

Częstochowa jest to słynne w świecie miasto pielgrzymek zapoczątkowanych w XV wieku. Najważniejszym miejscem jest zespół klasztorny Ojców Paulinów na Jasnej Górze z cudownym obrazem Matki Boskiej Częstochowskiej. Świadectwem bogatej historii miasta są także inne zabytki, jak zabudowa rynku starego miasta i okoliczne kamieniczki, budynek dawnego ratusza, gdzie obecnie mieści się siedziba Muzeum Częstochowskiego. Godny uwagi jest również budynek kurii metropolitalnej. Współczesna Częstochowa, nazywana duchową stolicą Polski, jest ośrodkiem kultury i nauki, jak również siedzibą wielu wyższych uczelni.

Następna strona »