O regionie


Nazwa Śląsk prawdopodobnie wzięła się od zamieszkującego te tereny niemieckiego szczepu Silingów, który na początku V wieku wyruszył stąd za Wandalami na południe Europy. Jednak bardziej prawdopodobne jest, iż nazwa ta wzięła się od prawosławnego słowa „ślęg”, które znaczyło – wilgotny, mokry. Nazwa Górny Śląsk, jako nazwa regionu, pojawiła się w XV wieku.

Pierwsze wzmianki o Słowianach, zamieszkujących tereny nad górną Odrą odnotowano w IX wieku, w zapiskach anonimowego Geografa Bawarskiego. Badania archeologiczne dowiodły, że zajmowali się oni nie tylko uprawą ziemi i hodowlą bydła, lecz także rzemiosłem. Przez wieki Śląsk przechodził pod panowanie różnych władców: Wielkomorawian, czeskich Przemyślidów, polskich i śląskich Piastów. Od XIV wieku, przez prawie sześć stuleci, pozostawał pod zwierzchnictwem Czech, a następnie Habsburgów i Prus. Wielkie bogactwa złóż naturalnych, a w szczególności węgiel kamienny zwany czarnym złotem, przyczyniły się do rozwoju przemysłu tego regionu. Bogate złoża, jak również korzystne położenie geograficzne spowodowały, że Śląsk przyciągał ludzi z innych regionów, jak również był idealnym terenem dla wielu władców.

Od połowy XVIII wieku, kiedy w wyniku wojen śląskich cały Górny Śląsk dostał się pod panowanie pruskie, nasiliła się akcja germanizacyjna. Jednak mieszkańcy nie utracili przynależności do narodu polskiego. Od połowy XIX wieku wzmogły się wysiłki o przywrócenie kultury polskiej na tych ziemiach. Powstało wiele polskich organizacji i stowarzyszeń kulturowych, gospodarczych i politycznych.

Po I wojnie światowej, kiedy to odzyskanie niepodległości nie dało nadziei na przyłączenie Śląska do Polski, jego mieszkańcy chwycili za broń. Niestety, powstania śląskie z lat 1919 i 1920 nie przyniosły oczekiwanych rezultatów. W efekcie w marcu 1921 roku przeprowadzono plebiscyt publiczny w którym, pod silnym naciskiem władz niemieckich, opcja polska przegrała niewielkim procentem głosów. Wynik tego plebiscytu spowodował wybuch trzeciego powstania śląskiego i dopiero po jego zwycięstwie międzynarodowa Międzysojusznicza Komisja podzieliła ziemie Śląska między Polskę i Niemcy. Polsce przyznano 29% obszaru plebiscytowego, obejmującego większą część przemysłowego Górnego Śląska. Okres II wojny światowej to ponowne włączenie polskich ziem śląskich do Rzeszy. Dopiero w 1945 roku Śląsk w całości wraca w granice Polski.

Wielokulturowość tego regionu jest wynikiem mieszania się tu przez wieki wpływów polskich, niemieckich, żydowskich i czeskich. Zawieruchy dziejowe i zmiany przynależności państwowej nie tylko nie zniszczyły lokalnych tradycji, lecz wzbogaciły je o nowe elementy.

Województwo Śląskie leży na południu Polski, nad górną częścią Wisły, Odry i Warty. Śląsk graniczy z Czechami i Słowacją, jak również z województwami: łódzkim, świętokrzyskim, małopolskim i opolskim. Województwo Śląskie leży na Wyżynie Śląskiej, Jurze Krakowsko-Częstochowskiej, Kotlinie Oświęcimskiej i w Beskidach.

To właśnie na Śląsku jest Częstochowa z klasztorem na Jasnej Górze, do którego ludzie pielgrzymują od XV wieku. Na Śląsku jest jedyna w kraju pustynia. Na Śląsku jest Szczyrk, do którego najchętniej przybywają narciarze. To właśnie Śląsk jest wydobywczą stolicą węgla kamiennego i brunatnego.

Głównymi gałęziami przemysłu na śląsku jest: przemysł wydobywczy, przemysł energetyczny, paliwowy i hutniczy, który stanowi 56,8% produkcji krajowej, jak również przemysł maszynowy. Cały przemysł skupiony tu jest w Górnośląskim Okręgu Przemysłowym. Surowce, które są tu wydobywane to przede wszystkim węgiel kamienny i brunatny – jest to 85% produkcji całego kraju. Wydobywane są tu rudy cynku i ołowiu. Pozyskiwane są stąd również materiały budowlane.

Rolnictwo w województwie śląskim nie ma większego znaczenia, chociaż tereny rolne zajmują tu 50,3% powierzchni terenu. Głównie uprawia się tu zboża, ziemniaki i rzepak.